کلسیتونین (Calcitonin) هورمونی است که توسط سلولهای C یا پارافولیکولار غده تیروئید تولید میشود. این هورمون در تنظیم متابولیسم کلسیم نقش دارد.
کلسیتونین چیست؟
کلسیتونین (Calcitonin) چیست و چه ارتباطی با سرطان مدولاری تیروئید دارد؟
کلسیتونین چیست؟
کلسیتونین (Calcitonin) هورمونی است که توسط سلولهای C یا پارافولیکولار غده تیروئید تولید میشود. این هورمون در تنظیم متابولیسم کلسیم نقش دارد، اما امروزه اهمیت اصلی آن در پزشکی به عنوان یک نشانگر توموری (Tumor Marker) شناخته میشود.
سرطان مدولاری تیروئید چیست؟
سرطان مدولاری تیروئید (Medullary Thyroid Carcinoma یا MTC) نوعی سرطان نسبتاً نادر تیروئید است که از سلولهای C منشأ میگیرد.
این سرطان حدود 3 تا 5 درصد سرطانهای تیروئید را تشکیل میدهد.
چرا کلسیتونین در سرطان مدولاری افزایش مییابد؟
از آنجا که سلولهای سرطانی مدولاری از سلولهای C منشأ میگیرند، معمولاً مقدار زیادی کلسیتونین تولید میکنند. نابراین افزایش قابل توجه Calcitonin میتواند به نفع سرطان مدولاری تیروئید باشد.
چه زمانی آزمایش Calcitonin درخواست میشود؟
پزشک ممکن است در موارد زیر آزمایش کلسیتونین درخواست کند:
- وجود ندول تیروئید مشکوک
- سابقه خانوادگی سرطان مدولاری تیروئید
- سندرم MEN2
- پیگیری بیماران مبتلا به سرطان مدولاری پس از درمان
MEN2چیست؟
MEN2 (Multiple Endocrine Neoplasia Type 2) یک بیماری ارثی نادر است که با جهش ژن RET همراه است.
این بیماران در معرض خطر بالای:
- سرطان مدولاری تیروئید
- فئوکروموسیتوم
- برخی اختلالات غدد درونریز
قرار دارند.
آیا بالا بودن کلسیتونین همیشه به معنای سرطان است؟
خیر.
برخی شرایط دیگر نیز میتوانند باعث افزایش Calcitonin شوند:
- سیگار کشیدن
- نارسایی کلیه
- التهاب تیروئید
- برخی داروها
- برخی تومورهای عصبی-غددی
به همین دلیل تفسیر نتیجه باید توسط پزشک انجام شود.
کلسیتونین پس از درمان چه کاربردی دارد؟
پس از جراحی سرطان مدولاری تیروئید، سطح Calcitonin باید به طور قابل توجهی کاهش یابد.
افزایش مجدد آن ممکن است نشاندهنده:
- باقی ماندن تومور
- عود بیماری
- متاستاز
باشد.
آیا کلسیتونین در سرطان پاپیلاری و فولیکولار کاربرد دارد؟
خیر.
برای سرطانهای پاپیلاری و فولیکولار معمولاً از آزمایش Thyroglobulin استفاده میشود.
کلسیتونین عمدتاً برای سرطان مدولاری تیروئید کاربرد دارد.
خدمات آزمایشگاه آریا
آزمایشگاه آریا با بهرهگیری از تجهیزات پیشرفته و کنترل کیفیت مستمر، آزمایشهای تخصصی تیروئید شامل:
- Calcitonin
- Thyroglobulin
- Anti-Tg
- TSH
- Free T4
- Anti-TPO
را با دقت بالا انجام میدهد.
سؤالات رایج درباره کلسیتونین (Calcitonin)
- کلسیتونین چیست؟
هورمونی است که توسط سلولهای C تیروئید تولید میشود.
- مهمترین کاربرد آزمایش Calcitonin چیست؟
تشخیص و پیگیری سرطان مدولاری تیروئید.
- آیا بالا بودن Calcitonin به معنی سرطان است؟
خیر. برخی بیماریهای غیرسرطانی نیز میتوانند باعث افزایش آن شوند.
- سرطان مدولاری تیروئید از چه سلولی منشأ میگیرد؟
از سلولهای C تیروئید.
- آیا کلسیتونین برای همه سرطانهای تیروئید کاربرد دارد؟
خیر. عمدتاً در سرطان مدولاری تیروئید کاربرد دارد.
- MEN2 چیست؟
یک سندرم ارثی مرتبط با جهش ژن RET که خطر سرطان مدولاری تیروئید را افزایش میدهد.
- آیا ندول تیروئید میتواند باعث درخواست آزمایش Calcitonin شود؟
بله. در برخی بیماران دارای ندول مشکوک، پزشک این آزمایش را درخواست میکند.
- آیا برای انجام آزمایش Calcitonin باید ناشتا باشیم؟
معمولاً ناشتایی الزامی نیست، مگر اینکه پزشک توصیه خاصی داشته باشد.
- بعد از جراحی سرطان مدولاری، چرا Calcitonin اندازهگیری میشود؟
برای بررسی موفقیت درمان و تشخیص احتمالی عود بیماری.
بیشتر بدانید:
تیروئید چیست و چه زمانی باید آزمایش تیروئید انجام دهیم؟
تیروئید چیست و چه وظیفهای در بدن دارد؟
TSH چیست و چگونه تفسیر میشود؟
کمکاری تیروئید؛ علائم، علل، تشخیص و درمان
پرکاری تیروئید؛ علائم، علل، تشخیص و درمان
ندول تیروئید؛ آیا هر ندول تیروئید سرطان است؟
تیروگلوبولین (Thyroglobulin) چیست و چه کاربردی در سرطان تیروئید دارد؟